Γ. Θ. Μαυρογορδάτου: Εθνικός διχασμός και μαζική οργάνωση 1. Οι Επίστρατοι του 1916

Σάββατο, 02 Ιούνιος 2012 16:57

Ένα πολύ ενδιαφέρον βιβλίο γραμμένο από τον Γ. Θ. Μαυρογορδάτο καθηγητή  στο ΕΚΠΑ. Το θέμα του βιβλίου είναι το κίνημα των Επιστράτων του 1916, ένας ατελής προδρομικός φασισμός καταδικασμένος από τη φύση του να μείνει ατελής,  παρά τις συντονισμένες προσπάθειες των υποκινητών του [μέσα σ' αυτούς φιγουράρει και ο κατοπινός δικτάτορας Ι. Μεταξάς]. O συγγραφέας μας μεταφέρει στην εποχή του εθνικού διχασμού  χρησιμοποιώντας τη σχετική βιβλιογραφία, αλλά κυρίως το τύπο της εποχής  [εφημερίδες ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΗ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑ, ΕΛΕΥΘΕΡΟΝ ΒΗΜΑ, ΕΣΤΙΑ, ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, ΚΑΙΡΟΙ, ΝΕΑ ΗΜΕΡΑ, ΠΑΤΡΙΣ, ΠΡΩΪΑ] για να κάνει την αφήγησή του πιο ζωντανή και ενδιαφέρουσα. Εκδόσεις Αλεξάνδρεια - 1996 σελίδες 189 ISBN 960-221-122-9 τιμή στο βιλιοπωλείο Πολιτεία 11,19 ευρώ Όσοι διδάσκουν ιστορία στη Γ' Γυμνασίου ή/και Γ' Λυκείου ας επισκεφθούν το ενδιαφέρον μπλογκ

Ώρες ευθύνης

Το προσωπικό ημερολόγιο του Γ. Ράλλη (Αθήνα, 26 Δεκεμβρίου 1918 – 15 Μαρτίου 2006), κατά τη διετία 1980-1981 που έγινε πρωθυπουργός [9/5/1980], μετά την παραίτηση του Κ. Καραμανλή, ο οποίος προτίμησε να αναρριχηθεί στην προεδρία της Ελληνικής Δημοκρατίας.
Χρήσιμο ιστορικό ντοκουμέντο για όσους ενδιαφέρονται για τη νεότερη πολιτική ιστορία της Ελλάδας, από πρώτο χέρι, μιας και ο συγγραφέας του μας αποκαλύπτει σ' αυτό τις προσωπικές του απόψεις για τα σημαντικά πολιτικά ζητήματα της εποχής πριν την άνοδο του Ανδρέα Παπανδρέου στην εξουσία [18/10/1981].

Χαρακτηριστικό δείγμα της ειλικρίνιάς του είναι η απέχθειά του όχι μόνο προς τον Ανδρέα Παπανδρέου αλλά και προς τον Ευάγγελο Αβέρωφ και τους παλαιοκομματικούς της παράταξής του, στους οποίους χρεώνει τη συντριπτική ήττα της Ν.Δ. στις βουλευτικές εκλογές του 1981, επειδή με την ανόητη απερισκεψία τους, απομάκρυναν οριστικά τους περισσότερους κεντρώους ψηφοφόρους από τη συντηρητική παράταξη (σ. 360-365).


Γεώργιος Ι. Ράλλης (2010). Ώρες ευθύνης. 1980-1981. Αθήνα: Δ.Ο.Λ. 
Το Βήμα της 12/2/2010, τιμή 5,50 ευρώ
[Πρώτη έκδοση 1983.]

Καραμανλής, ο φίλος

Όταν αγόρασα το βιβλίο αυτό του Λαμπρία, φανταζόμουνα πως θα διάβαζα μια "αγιογραφία". Είναι γνωστό πως ήταν ίσως ο στενότερος φίλος (1)  του Κωνσταντίνου Γ. Καραμανλή   [(8 Μαρτίου 1907 – 23 Απριλίου 1998), οπότε δεν μπορούσε να ήταν αμερόληπτος όταν έγραφε για το μεγάλο πολιτικό.
 Και μάλιστα λίγο μόλις καιρό μετά το θάνατό του.
Ούτε πως το κρύβει άλλωστε. Αντιθέτως, φαίνεται πως τον τιμούσε ιδιαίτερα η αγάπη που έτρεφε γι' αυτόν ο εθνάρχης. Ο Τάκης όμως κατάφερε να γράψει ένα έργο πραγματικά αντάξιο της φιλίας τους. Χωρίς φιοριτούρες και πολυλογίες, σε 326 σελίδες, μας διηγείται με το εξόχως γλαφυρό του στιλ την πορεία του Καραμανλή από την εποχή της αυτοεξορίας του στο Παρίσι το 1963 (2) μέχρι το θάνατό του.
Το έργο αυτό  αξίζει να το διαβάσετε για δύο κυρίως λόγους:
α) χάρη των  υπέροχων ελληνικών του συγγραφέα
β) διότι εκτός από τον Καραμανλή, ασχολείται συνάμα με τους δύο κυριότερους αντιπάλους του: το Γεώργιο πρώτα και ύστερα τον Ανδρέα Παπανδρέου. Για τους οποίους μαθαίνουμε διάφορες πτυχές του χαρακτήρα τους καθόλου κολακευτικές...
Και η σύγκρισή τους με τον Καραμανλή είναι αναπόφευκτη!

Πολύ ενδιαφέροντα επίσης θα βρείτε, στο επίμετρο,  τα τρία αδημοσίευτα κείμενα του εθνάρχη:
Οι σχέσεις μου με το στέμμα.
Οι σχέσεις μου με τοκεφάλαιο.
Οι σχέσεις μου με τους αντιπάλους.





ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
1. Είδηση του θανάτου του Λαμπρία στην Καθημερινή της 04-03-2001
 http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_ell_2_4/03/01_I7064477%3DI7064477%3D|01%2601-0301!cod40301$35252.html
 2.Βιογραφία του Καραμανλή στη Βικιπαίδεια
http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CF%89%CE%BD%CF%83%CF%84%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%82_%CE%93._%CE%9A%CE%B1%CF%81%CE%B1%CE%BC%CE%B1%CE%BD%CE%BB%CE%AE%CF%82
3 Bίντεο για τον Καραμανλή του καναλιού  ΣΚΑΪ (αφηγητής Κ. Μάνος) από τη συλλογή "Μεγάλοι Έλληνες"
http://www.youtube.com/watch?v=FlfHFSSOIv8



Τάκης Λαμπρίας (2010). Καραμανλής, ο φίλος. Αθήνα: ΔΟΛ
ISBN 978-960-469-692-5
1η έκδοση 1998

Oι εβδομήντα κρίσιμες μέρες

Ένα συγκλονιστικό χρονικό για τους δυόμιση μήνες, από τη πτώση της χούντας την 23/7/1974 μέχρι τις πρώτες εκλογές της 17/11/1974 από τον τότε πολιτικό συντάκτη του Βήματος Σταύρο Ψυχάρη.

Τα δύο πρώτα μέρη του βιβλίου περιγράφουν τις αγωνιώδεις προσπάθειες της κυβέρνησης εθνικής ενότητος του Κωνσταντίνου Καραμανλή να περισώσει ό,τι ήταν δυνατόν στην αφοπλισμένη από τους επίορκους στρατιωτικούς Κύπρο. Βέβαια οι συνομιλίες στη Γενεύη δεν απέδωσαν τίποτε αφού ο τουρκικός στρατός εισβολής αλώνιζε ανενόχλητος στη μαρτυρική μεγαλόνησο, καθώς η "παροπλισμένη" Ελλάδα ήταν αδύνατον να αντιδράσει. Ας μην ξεχνάμε πως η χούντα είχε φροντίσει να καταντήσει τον εθνικό στρατό μια πραιτωριανή φρουρά του καθεστώτος της, με το να κρατάει επίλεκτες μονάδες στο λεκανοπέδιο Αττικής αντί να φρουρούν στα σύνορα!

Το τρίτο και τέταρτο μέρος είναι εξ ίσου ενδιαφέροντα. Περιγράφουν πώς η αρχικά "αιχμάλωτη" πολιτική κυβέρνηση κατάφερε να ξανααποκτήσει τον έλεγχο των ενόπλων δυνάμεων, με μια σειρά καλομελετημένων κινήσεων:
την επαναφορά των απότακτων αξιωματικών του Πολεμικού Ναυτικού,
τη μεταφορά των μονάδων τεθωρακισμένων στα σύνορα,
την αλλαγή των αρχηγών ΓΕΕΘΑ & ΓΕΣ,
την αποστρατεία του Δ. Ιωαννίδη,
την εξορία των ηγετών της 21ης Απριλίου.

Το βιβλίο επίσης φωτίζει τον ουσιαστικό ρόλο του στρατηγού Φαίδωνος Γκιζίκη στη στήριξη της κυβέρνησης Καραμανλή, καθώς αντελήφθη ότι η εναπομείνασα σπείρα επίορκων νεαρών φιλοχουντικών αξιωματικών αποτελείτο από ανθρώπους "εντελώς παράφρονες" (σ. 174). Και ο οποίος ευτυχώς τους προειδοποίησε πως "θα αντιδράσει με κάθε τρόπο". Βέβαια είχαν κι άλλοι φύλακες τη γνώση. Ο Ε. Αβέρωφ (υπουργός Άμυνας) και ο Σ. Γκίκας (υπουργός Δημόσιας Τάξης) έπαιρναν τα δικά τους προληπτικά μέτρα... ενώ ο πρωθυπουργός Κ. Καραμανλής αναγκαζόταν κάποια βράδια να μην κοιμάται στη Μεγάλη Βρετανία, αλλά σε κάποιο κότερο φρουρούμενο από αντιτορπιλικό!



Σταύρος Π. Ψυχάρης (2010). Oι εβδομήντα κρίσιμες μέρες. Αθήνα: ΔΟΛ
ISBN 978-960-469-691-8
Ειδική έκδοση για την εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ, τιμή 5,5 ευρώ
Πρώτη έκδοση 1975

Τα παρασκήνια της αλλαγής

Το βιβλίο του σημερινού προέδρου του ΔΟΛ και εκδότη του Βήματος, Σταύρου Π. Ψυχάρη, είναι μια πολλή ενδιαφέρουσα εξιστόρηση των συγκλονιστικών γεγονότων των τελευταίων ημερών της δικτατορίας, το καλοκαίρι του 1974.
Ειδικά η ολοζώντανη διήγηση της εβδομάδας του πραξικοπήματος εναντίον του Μακάριου και των πρώτων ημερών της τουρκικής εισβολής στην ανοχύρωτη από τους επίορκους αξιωματικούς Κύπρο κάνει τον αναγνώστη να εξοργιστεί κυριολεκτικά με την ανικανότητα και την αφέλεια του χουντικού εσμού "Ιωαννίδης και Σια" που οδήγησαν τον ελληνισμό στη χειρότερη τραγωδία των μεταπολεμικών χρόνων.

Πολύ χρήσιμα επίσης για τον ιστορικό του μέλλοντος, το έκτο μέρος του βιβλίου με τις εξιστορήσεις των πολιτικών Κανελλόπουλου, Μαύρου, Αβέρωφ και Στεφανόπουλου για την 23/7/1974 καθως και το παράρτημα με την περίφημη επιστολή του αρχιεπισκόπου Μακαρίου, τις απόρρητες εκθέσεις των αρχηγών των όπλων των χουντικών ενόπλων δυνάμεων, την επιστολή του αρχιπραξικοπηματία Μακαρέζου το Μάιο του 1974, ό οποίος ζητάει λύση του αδιεξόδου με... προσφυγή σε εκλογές, και το ανεξακρίβωτο τελεσίγραφο αξιωματικών εναντίον της χούντας λίγο πριν την κατάρρευσή της.

Σταύρος Π. Ψυχάρης (2010). Τα παρασκήνια της αλλαγής. Αθήνα: ΔΟΛ
ISBN 978-960-469-690-1
ειδική έκδοση για την εφημερίδα "ΤΟ ΒΗΜΑ" τιμή 5,5 ευρώ
Πρώτη έκδοση 1974, όταν ο Ψυχάρης ήταν πολιτικός συντάκτης του Βήματος.

Φωτιά και τσεκούρι

Μια εξιστόρηση των γεγονότων του εμφυλίου και των προηγηθέντων (κυρίως ένα λεπτομερές χρονολόγιο της ανάπτυξης του ΚΚΕ), από τον αντικομμουνιστή πολιτικό της δεξιάς.
Δεν πρόκειται βέβαια για νηφάλιο επιστημονικό ιστορικό σύγγραμμα, περισσότερο μια έξυπνα γραμμένη προπαγανδιστική φυλλάδα για το πόσο προδοτικό είναι το ΚΚΕ, αλλά πάντως είναι αρκετά ενδιαφέρον για τον τρόπο που βλέπει και κυρίως αξιολογεί τα γεγονότα ο κατ' εξοχήν Έλληνας αστός πολιτικός του δεύτερου μισού του εικοστού αγώνα.


Ευάγγελος Αβέρωφ-Τοσίτσας (2009). Φωτιά και τεσεκούρι. Ελλάς 1946-1949 και τα προηγηθέντα. Αθήνα: ΔΟΛ
Ειδική έκδοση για Το Βήμα.
ISBN 978-960-469-673-4
τιμή 5,5 ευρώ
Πρώτη έκδοση στα γαλλικά το 1973.
8η έκδοση στα ελληνικά από την Εστία το 1996.

Γυναίκα από βελούδο

Ομολογώ πως δεν πρόκειται να είχα αγοράσει βιβλίο του Γερμανού.
Οι εκπομπές του στην τηλεόραση μου είχαν φανεί, τω καιρώ εκείνω, πολύ γλυκανάλατες για να προβώ σε μια τέτοια αγορά.
Όμως έχει ο τροχός γυρίσματα.
Πρώτον, το βιβλίο το δανείστηκα από τον εκλεκτό μου φίλο Κ.Σ.Π., του οποίου τη γνώμη μετράω ιδιαίτερα.
Δεύτερον... λόγω ηλικίας, άρχισαν φαίνεται να μου αρέσουν και οι πιο γαργαλιστικές μορφές της μυθιστορηματικής ιστοριογραφίας.
Το βιβλίο είναι μια βιογραφία της Σοφίας Τρικούπη, της αδελφής του Χαρίλαου Τρικούπη,
που έδωσε στο Φρέντυ την ευκαιρία να συγγράψει μια ελαφριά ιστορία της πολιτικής ιστορίας της Ελλάδας του 19ου αιώνα.
Αναπάντεχα όμως συναρπαστική!
Απλά δε γίνεται να παρατήσεις το βιβλίο αν δε ρουφήξεις και την τελευταία του σελίδα.
Εντάξει... ίσως πηδώντας δυο-τρεις.
Παρελαύνουν εκτός από τους μεγάλους πρωταγωνιστές (Σοφία,Τρικούπης, Κουμουνδούρος, Δεληγιάννης),
κάθε καρυδιάς καρύδι:
αυτοκράτορες, πρίγκηπες, πρεσβευτές, συγγραφείς, πολιτικάντηδες δεύτερης και τρίτης τάξης, τραμπούκοι,
αλλά και πολεμιστές της παλιγεννεσίας και άλλα ακέραια άτομα, όπως ο Ρόκος Χοϊδάς.
Σωστή τοιχογραφία της ανεκδιήγητης Ελλάδας του περασμένου αιώνα, που σε διάφορα μοιάζει τόσο πολύ με τη σημερινή...

Φρέντυ Γερμανός (1998). Γυναίκα από βελούδο. Αθήνα: Καστανιώτης
ISBN 960-03-2414-X

Η απελευθέρωσις της Ελλάδος

Μια πολύ ενδιαφέρουσα εξιστόρηση των δραματικών γεγονότων κυρίως του 1944 που αφορούν την απελευθέρωση της χώρας μας από το γερμανικό ζυγό, από την οπτική γωνία του φιλελεύθερου, αντικομμουνιστή, αστού πολιτικού Γεωργίου Παπανδρέου, μέσα από αυθεντικά ντοκουμέντα της εποχής: επίσημες επιστολές, λόγοι, κυβερνητικές αποφάσεις, τηλεγραφήματα, προκηρύξεις,συμφωνίες και δηλώσεις των πρωταγωνιστών της συγκλονιστικής αυτής περιόδου Ελλήνων και Άγγλων.


Γεώργιος Παπανδρέου (2009). Η απελευθέρωσις της Ελλάδος. Αθήνα: ΔΟΛ
Ειδική έκδοση για την εφημερίδα Το ΒΗΜΑ 27/11/2009
ISBN 978-960-469-683-3, τιμή 5,5 ευρώ
Πρωτοεκδόθηκε το 1964 από τις εκδόσεις Μπίρης.

Μονή Οσίου Λουκά, Ναός Παναγίας της Σκριπούς, Μονή Σαγματά, Μονή Ιερουσαλήμ.

Ένας ταξιδιωτικός οδηγός σε τέσσερα μοναστήρια της Στερεάς, στη σειρά “Μοναστήρια & προσκυνήματα της Ελλάδας” των εκδόσεων Πήγασος.
Το καλαίσθητο βιβλίο μας ξεναγεί στα:
μοναστήρι Οσίου Λουκά (κοντά στη Λιβαδειά)
Ναό της Παναγίας της Σκριπούς (κοντά στον Ορχομενό)
μοναστήρι Μεταμόρφωσης του Σωτήρα – Σαγματά (κοντά στη Θήβα)
μοναστήρι Ιερουσαλήμ Δαυλείας (κοντά στη Χαιρώνεια)

Τα λιτά κείμενα του Αντώνη Δικαίου μας δίνουν τις απαραίτητες πληροφορίες για τους ιερούς αυτούς χώρους, οι δε ολοζώντανες φωτογραφίες του Περικλή Μεράκου αναδεικνύουν την ομορφιά των μνημείων και της γύρω περιοχής όσο και μερικούς από τους καλλιτεχνικούς θησαυρούς που κρύβουν.


Αντώνης Γ. Δικαίος (2009). Μονή Οσίου Λουκά, Ναός Παναγίας της Σκριπούς, Μονή Σαγματά, Μονή Ιερουσαλήμ. Χαλάνδρι: Πήγασος Εκδοτική
Ο 1ος τόμος της σειράς διανεμήθηκε δωρεάν μαζί με το "Έθνος της Κυριακής" στις 15.3.2009.
Χορηγοί: ΟΠΑΠ, Postbank, Alapis, Ελληνικός Οργανισμός Τουρισμού.
Υπό την αιγίδα της Μ.Κ.Ο. "Αλληλεγγύη" της Εκκλησίας της Ελλάδος.
ISBN 978-960-8305-22-9